dziewczynka
Fragment recenzji
Autorka: Anna Solecka
Tytuł pracy dyplomowej: dziewczynka
Tytuł pracy teoretycznej: dziewczynka – mechanizm uległości, próżności, jako wysiłku, i różu jako tarczy, w doświadczeniu dziewczyńskości
Praca dyplomowa na Wydziale Intermediów
Promotorka: dra hab. Iwona Demko, prof. ASP
Recenzentka: dra Marta Kudelska
“dziewczynka”, dokumentacja wydarzenia, fotografia cyfrowa, 2025, fot. Szymon Ksiądz, Ola Dudzic, Zuza Rajtar
Praca Anny Soleckiej posiada silnie osobisty, emocjonalny i eksperymentalny charakter, stanowiący jednocześnie o jej sile, jak i ograniczeniach merytorycznych, które jednak w procesie dalszej edukacji mogą ulec zatarciu. Autorka z dużą konsekwencją analizuje doświadczenie dziewczyńskości przez pryzmat cielesności, koloru różowego (fantastyczna analiza!), uprzedmiotowienia i performatywności. Tekst oparty jest na szeregu trafnych odwołań do klasycznej feministycznej teorii kultury (np. Bartky, Irigaray, Butler), lecz zastosowanie tych źródeł bywa miejscami intuicyjne, a niekiedy pozbawione pogłębionej analizy. Aż chciałoby się prosić autorkę, by spróbowała napisać więcej i zmierzyć się ze swoimi feministycznymi poprzedniczkami!
Największą wartością pracy Anny Soleckiej jest jej odwaga w opowiadaniu własnej historii i osadzenie tej narracji w kontekście systemowej opresji wobec kobiet. Solecka nie próbuje zachować pozorów obiektywności – wręcz przeciwnie – z rozmysłem używa formy eseju osobistego i świadomej ekspresji artystycznej jako formy badawczej. Jej działanie artystyczne to praca, która boli. Jednak ten ból, poczucie bezradności, że walka nie jest zakończona, daje jednak nadzieję, że wciąż możemy wstawać i iść przed siebie. Końcowy krzyk w jej performansie to krzyk mitycznej Erynii, która przez niego nie tylko opowiada swoją historię, ale i wymierza sprawiedliwość po to, by przyszło oczyszczenie – tak nam wszystkim potrzebne.
Dziękuję Annie Soleckiej za tę różową odwagę.
“dziewczynka”, dokumentacja wydarzenia, fotografia cyfrowa, 2025, fot. Szymon Ksiądz, Ola Dudzic, Zuza Rajtar
Marta Kudelska
Kuratorka, krytyczka sztuki. Ukończyła kulturoznawstwo (kulturę współczesną) i historię sztuki (UJ). Członkini Sekcji Polskiej Międzynarodowego Stowarzyszenia Krytyków Sztuki AICA. Pracowała m.in. w Bunkrze Sztuki i Muzeum Fotografii. Interesuje się związkami pomiędzy sztuką współczesną a tradycją romantyczną (zainteresowaniem artystów wątkami magicznymi, grozy i ezoterycznymi). Pracuje w Katedrze Kultury Współczesnej w Instytucie Kultury (UJ).
